Het werkelijk aantal besmetten is bij corona heel onzeker, omdat we lang niet iedereen kunnen testen. Dat maakt het zeer moeilijk om op basis daarvan het effect van maatregelen op het terugdringen van de epidemie te beoordelen. Er is echter nog een andere maat, namelijk het aantal dodelijke slachtoffers.

Marcel Levi besprak deze mogelijkheid vijf jaar geleden al in een ander verband. Zelfs dát getal is bij corona overigens onzeker, omdat niet alle landen hier eerlijk over zijn en omdat er ook mensen overlijden die niet getest, maar wel besmet zijn. Maar laten we dat even buiten beschouwing laten. Het uiteindelijke doel van alle maatregelen om corona tegen te gaan is dat er minder mensen aan overlijden. Nu heeft het even tijd nodig voordat je het effect van maatregelen kunt zien in de grafieken van overlijdens, omdat er tussen besmetting en overlijden twee weken of meer zit. Maar inmiddels zouden we toch wel iets mogen zien. De cijfers zijn niet erg bemoedigend. En dan heb ik het er nog niet over dat het virus straks in landen komt waar veel minder mogelijkheden zijn om de verspreiding tegen te gaan.

Op mondiaal niveau neemt het aantal doden per dag nog steeds toe:

bron: https://www.worldometers.info/coronavirus/coronavirus-death-toll/

Voor de meeste individuele landen is het niet veel beter, behalve China en Zuid-Korea. Misschien moeten we nog wat langer geduld hebben.

Maar er is nog iets anders wat we mee moeten nemen: de ongewenste neveneffecten, de bijwerkingen. Ten eerste staat de zorg voor niet-coronapatiënten onder druk. Dat kan wel even, maar op den duur gaat dat ook slachtoffers vergen. En dan zijn er de gevolgen voor de economie. Die zal juist de kwetsbare landen treffen. In India betekent de lockdown voor duizenden mensen direct dat ze geen werk meer hebben, geen inkomen en dus geen eten. Een economische recessie betekent voor ons een vakantie minder, of een verbouwing uitstellen. Maar in kwetsbare landen betekent het honger en toename van het aantal mensen dat daardoor sterft, vooral ook kinderen. Terwijl die kinderen juist gespaard worden door corona. Ook zonder corona sterven er wereldwijd nu al meer dan 20 duizend mensen per dag ten gevolge van honger. Als dat er door een recessie meer worden, moeten we die slachtoffers ook meetellen. Ik bekritiseer hiermee niet de huidige maatregelen. Nu kun je niet anders, maar we zullen negatieve gevolgen van de maatregelen ook onder ogen moeten zien. Dit gaat lang duren en nog veel meer slachtoffers eisen. Dat zullen we niet kunnen voorkomen en we komen te staan voor duivelse dilemma’s.

Ooit las ik over een arts in een arm land die zei: ‘Als ik het geld gebruik voor verbetering van de zorg, dan overleven ze ziekte, maar gaan ze dood door de honger. En als ik het geld gebruik tegen de honger, dan gaan ze dood door ziekte. Een onmogelijke keuze.

Ieder leven telt. We moeten dus ook rekening gehouden worden met de mensen die overlijden ten gevolge van de maatregelen die we nemen.

 

gepubliceerd op Medisch contact op 07 april 2020
Categorieën: coronaBlogs

Menno Oosterhoff

Psychiater, spreker en schrijver van het boek Vals Alarm.

Subscribe
Abonneren op

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

0 Reacties
Inline Feedbacks
View all comments